Her Sözün Bir Hikmeti, Her İnsanın Bir Sebebi Vardır

Derler ki; dost gerçekleri, düşman işine geleni, deli ağzına geleni, âşık ise içinden geleni söylermiş. Düşmana bulaşma, deliyle uğraşma, dostu küstürme, âşığı da kırma… Dinle, anla. Çünkü hepsinin sözünde bir hikmet vardır.
Aslında bu söz, insan ilişkilerinin küçük bir özeti gibidir. Hayat dediğimiz uzun yolculukta karşımıza nice insan çıkar. Kimi yüzümüze güler, arkamızdan konuşur. Kimi acı da olsa gerçeği söyler. Kimi düşünmeden konuşur, kimi de sustuğunda bile yüreğindekileri anlatır.
Dostun söylediği gerçek bazen canımızı yakar. Çünkü dost, bizi kaybetmekten korksa da yanlışlarımızı söylemekten çekinmez. Onun eleştirisinde menfaat değil, iyiliğimizi istemek vardır. Dostun acı sözüne darılmak yerine, o sözün ardındaki samimiyeti görebilmek gerekir.
Düşman ise çoğu zaman kendi hesabına konuşur. Söylediği sözün doğruluğundan çok, nereye varacağını düşünür. Onun her sözüne cevap vermek, her tartışmasına katılmak insanı yorar. Bazen en büyük cevap, sessizce yoluna devam etmektir. Çünkü her kavga kazanılmaya, her söz cevaplanmaya değmez.
Deli dediğimiz, aklına geleni diline dolayan insanın sözlerinde de bazen hiç beklemediğimiz gerçekler saklıdır. Onunla her sözü tartışmaya kalkarsak kendi huzurumuzu kaybederiz. Her söze kulak vermek başka, her sözün peşinden gitmek başkadır. Akıl, hangisini dinleyeceğini bilmektir.
Âşığa gelince… O, kalbinin tercümanıdır. Bazen bir bakışla bin kelime söyler, bazen bir cümleyle koca bir dünyayı anlatır. İçinden geleni söyler; çünkü kalp, sevdiğine karşı uzun süre susamaz. Âşığın sözünü küçümsememek, duygusunu hafife almamak gerekir. Zira insanın en savunmasız olduğu yer, sevdiğinin karşısında duran kalbidir. Hayat bize yalnızca kimin ne söylediğini değil, neden söylediğini de sorgulamayı öğretir. Sözü söyleyenin kim olduğuna, hangi niyetle söylediğine ve o sözün bize ne anlatmak istediğine bakmak gerekir.
Unutmayalım ki bazen düşmanımızın söylediği bir söz bizi tedbirli olmaya, dostumuzun eleştirisi kendimizi düzeltmeye, düşünmeden konuşan birinin sözü sabırlı olmaya, âşığın samimiyeti ise sevmeyi ve sevilmenin kıymetini bilmeye yöneltir. Her insandan hoşlanmak zorunda değiliz. Herkesle aynı fikirde olmak da zorunda değiliz. Fakat insan olmanın gereği, kimseyi dinlemeden yargılamamaktır. Çünkü hayat, sadece konuşanların değil, dinlemeyi bilenlerin de hikâyesidir. Sonuçta mesele kimin ne söylediğinden çok, bizim o sözden ne anladığımızdır.
Dostun gerçeğini kaybetme, düşmanın oyununa gelme, düşüncesiz insanın peşine takılma, âşığın kalbini incitme. Ama en önemlisi, bütün bunları yaparken kendi vicdanını da susturma. Zira insanın en büyük dostu vicdanı, en büyük düşmanı ise yine kendi nefsidir.
Ve unutma…
Her söz bir iz bırakır, her insan bir şey öğretir. Mühim olan, o izden ders çıkarabilmek ve o insanın hayatımıza bıraktığı hikmeti görebilmektir.
